Đồng chí Lê Minh Trí thông tin đến các đại biểu nội dung chuyên đề  “Nghị quyết về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng,  lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới”. Ảnh: VGP

Định hướng này cũng được nhấn mạnh tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt các nội dung của Hội nghị lần thứ hai Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Trong đó, các quan điểm chỉ đạo về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới đặt ra yêu cầu tiếp cận toàn diện hơn, không chỉ xử lý vi phạm mà còn chú trọng phòng ngừa từ sớm, từ xa.

Nhấn mạnh tinh thần này, đồng chí Lê Minh Trí - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương khẳng định: “Phải kiên quyết, kiên trì đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực với quyết tâm cao hơn, hành động mạnh mẽ hơn, hiệu quả rõ rệt hơn trong giai đoạn mới.” Đồng thời, đồng chí cũng nêu rõ yêu cầu xuyên suốt là phải triển khai đồng bộ các giải pháp để “không thể, không dám, không muốn, không cần tham nhũng, lãng phí.”

Từ góc độ quản lý tài chính công, các yêu cầu này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí không chỉ dừng ở việc cắt giảm chi tiêu mà phải được thực hiện xuyên suốt từ khâu xây dựng thể chế, lập dự toán, phân bổ nguồn lực đến tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát. Trọng tâm là thiết lập các cơ chế kiểm soát quyền lực hiệu quả trong quản lý ngân sách, tài sản công, đầu tư công; bảo đảm mọi nguồn lực đều được sử dụng đúng mục tiêu, đúng định mức, công khai, minh bạch.

Thực tiễn thời gian qua cho thấy, hệ thống pháp luật về tài chính – ngân sách đã từng bước được hoàn thiện theo hướng đồng bộ, minh bạch hơn; kỷ luật tài chính được tăng cường. Công tác điều hành ngân sách nhà nước được thực hiện chủ động, chặt chẽ; nhiều khoản chi thường xuyên được rà soát, cắt giảm; việc quản lý, sử dụng tài sản công từng bước đi vào nền nếp. Đồng thời, các hoạt động thanh tra, kiểm tra, kiểm toán được đẩy mạnh, góp phần phát hiện, xử lý sai phạm, thu hồi tài sản thất thoát.

Tuy nhiên, yêu cầu đặt ra trong giai đoạn mới đòi hỏi phải tiếp tục nâng cao hiệu quả hơn nữa. Một số tồn tại như phân bổ nguồn lực còn dàn trải, hiệu quả sử dụng vốn chưa cao, tình trạng lãng phí trong quản lý đất đai, tài sản công, đầu tư công vẫn còn xảy ra. Điều này cho thấy việc phòng ngừa chưa thực sự từ gốc, cơ chế kiểm soát quyền lực ở một số khâu còn hạn chế.

Làm rõ hơn yêu cầu này, đồng chí Lê Minh Trí nhấn mạnh: “Phải kết hợp chặt chẽ giữa ‘xây’ và ‘chống’, trong đó lấy phòng ngừa là chính, là cơ bản, lâu dài; kiểm soát quyền lực là then chốt.” Đây cũng là định hướng xuyên suốt đối với ngành Tài chính trong quá trình hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý.

Thực tiễn thời gian qua cho thấy, Bộ Tài chính đã chủ động cụ thể hóa các yêu cầu này bằng những bước đi rõ ràng. Đáng chú ý, tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã chính thức thông qua Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (sửa đổi) với tỷ lệ tán thành rất cao. Trong quá trình xây dựng và hoàn thiện dự án luật, Bộ Tài chính – cơ quan chủ trì soạn thảo – đã tổ chức nhiều vòng lấy ý kiến, giải trình, tiếp thu kỹ lưỡng các ý kiến của đại biểu Quốc hội, làm rõ các nội dung lớn như hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, định mức; tăng cường công khai, minh bạch; siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản công. Những nội dung này đã góp phần tạo sự đồng thuận cao khi luật được thông qua.

Trên nền tảng đó, trong thời gian tới, ngành Tài chính tiếp tục xác định hoàn thiện thể chế theo hướng công khai, minh bạch. Trọng tâm là rà soát, sửa đổi các tiêu chuẩn, định mức, chế độ chi tiêu; khắc phục cơ chế “xin - cho”, ngăn ngừa phát sinh lợi ích nhóm; đồng thời đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với tăng cường kiểm tra, giám sát, bảo đảm quyền lực được kiểm soát chặt chẽ, đúng như tinh thần chỉ đạo đã đề ra. Cùng với đó, việc đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý tài chính công sẽ là giải pháp then chốt nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát. Các hệ thống thông tin quản lý ngân sách, tài sản công, đầu tư công được kết nối, liên thông sẽ góp phần kiểm soát dòng tiền, tài sản nhà nước một cách xuyên suốt, hạn chế tối đa kẽ hở có thể dẫn đến thất thoát, lãng phí.

Một nội dung quan trọng khác là nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu, phát huy tính tiên phong, gương mẫu trong thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Việc đánh giá cán bộ cần gắn với kết quả quản lý, sử dụng tài chính, tài sản công; coi đây là tiêu chí quan trọng trong đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ.

Bên cạnh đó, việc xây dựng văn hóa tiết kiệm, liêm chính trong toàn xã hội cần được chú trọng, phù hợp với quan điểm lấy phòng ngừa là căn bản. Công tác thông tin, tuyên truyền cần tiếp tục được đổi mới theo hướng chủ động, hiện đại; phát huy vai trò giám sát của Nhân dân, báo chí và các tổ chức chính trị - xã hội.

Đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong lĩnh vực tài chính không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực mà còn là giải pháp quan trọng để phòng ngừa tham nhũng, tiêu cực từ gốc, góp phần xây dựng nền tài chính công lành mạnh, minh bạch, phục vụ hiệu quả các mục tiêu phát triển trong giai đoạn mới.